Daha Fazlası
Yeni başlayanlar için kılavuz
Bitcoin, defter tutma hakkını elde etmek için hesaplama gücüyle problem çözmeye dayanan İş Kanıtı (PoW) mekanizmasını kullanır. Madencilik sürecinin başarıyla tamamlanması yeni “bitcoin” ile ödüllendirilir; bu nedenle hesaplama gücü ile elde edilen gelir arasında doğrudan bir ilişki vardır.
Mutabakat algoritması, blok zincir ağının kritik bir bileşenidir; çünkü tüm ağ katılımcılarının ve düğümlerin dağıtık defterin mevcut durumu üzerinde uzlaşmasını sağlar. Bitcoin ağı, mutabakatı İş Kanıtı (PoW) madencilik mekanizması aracılığıyla sağlar.
Bitcoin madenciliği; hesaplama gücüne sahip donanım cihazları kullanılarak işlemlerin sürekli hesaplanması ve doğrulanması yoluyla İş Kanıtı mekanizmasının uygulanmasıdır. Bu yapı, defteri doğrulamayı kolaylaştırırken değiştirmeyi zorlaştırır; ağ güvenliğini ve ağ genelinde senkronizasyonu sağlar. Karşılığında bitcoin ödülleri elde edilir. Bitcoin madenciliğini gerçekleştiren kişiler madenci olarak adlandırılır.
Madenciliğin özü, gerekli Nunce değerini deneme-yanılma yoluyla bulabilmek için hesaplama gücüyle rekabet etmektir. Ayrıca madencilik, başında belirli sayıda sıfır bulunan bir blok hash değeri gerektirir; bu sıfırların sayısı, madencilik zorluğu ile doğru orantılıdır. Bitcoin ağı, toplam sistem hash gücüne bağlı olarak her 2.016 blokta bir tüm düğümler için madencilik zorluğunu otomatik olarak ayarlar ve ortalama blok üretim süresi yaklaşık 10 dakikadır.
Bitcoin madenciliğinden elde edilen çıktı, düğümün hesaplama gücüyle orantılı olduğundan, defter tutma hakkı mücadelesi zamanla düğümler arasında bir madencilik gücü yarışına dönüşmüştür. Bitcoin madenciliği, merkezi işlem birimi (CPU) madenciliğinden grafik işlem birimi (GPU) madenciliğine, ardından uygulamaya özel tümleşik devre (ASIC) madenciliğine evrilmiştir.
Bitcoin’in ilk dönemlerinde toplam hesaplama gücü düşük ve rekabet sınırlı olduğundan, basit CPU’lar madencilik için yeterliydi. 2010 yılında CPU’ların yerini, çok çekirdekli yapıya sahip ve paralel hesaplamaya daha uygun olan, puddinpop tarafından geliştirilen CUDA Miner ile GPU’lar aldı; bu yapı bitcoin madenciliğinin çalışma modeliyle uyumluydu.
İki yıl sonra başka bir donanım geliştirici şirket, dönemin GPU’larına kıyasla yaklaşık 200 kat daha hızlı çalışan madencilik cihazlarını geliştirerek ASIC çip üretim endüstrisini ve tüm bitcoin madenciliği sektörünü doğurdu. Günümüzde bitcoin madencilik gücü birkaç büyük madencilik havuzunda yoğunlaşmıştır; en büyük altı havuz, bitcoin ağının toplam hesaplama gücünün %75’inden fazlasını oluşturmaktadır.
Kullanıcılar tarafından gönderilen işlemler, madencilere paketlenip zincire eklenmeden önce Bitcoin ağındaki her düğüme özgü olan Bitcoin mempool’da toplanır ve saklanır. Bitcoin ağının işlem işleme kapasitesi ve düğümlerin depolama alanı sınırlı olduğundan, mempool’daki işlem verisi belirli bir eşiğe ulaştığında, düşük işlem ücretine sahip işlemler geri plana atılır; daha yüksek işlem ücretine sahip işlemler öncelikli olarak işlenir.
Bitcoin’de bloklar üretildikçe, ağın toplam hesaplama gücüne göre otomatik ayarlanan zorluk seviyesine ek olarak, madencilikten elde edilen ödül miktarı da azalır. Bitcoin ağının başlangıcında üretilen her blok için 50 BTC ödül veriliyordu. Ancak Bitcoin ağı her 210.000 blok ürettiğinde, blok başına verilen bitcoin ödülü yarıya düşürülür.
Bir bloğun ortalama her on dakikada bir üretildiği düşünüldüğünde, Bitcoin ağı yaklaşık her dört yılda bir yarılanma yaşar. Bitcoin madencilik ödülü nihayetinde 2140 yılında sıfıra düşecek ve dolaşımdaki toplam bitcoin miktarı en fazla 21 milyon olacaktır. Bu tarihten sonra madenciler yeni blok üretiminden ödül kazanamayacak, yalnızca kullanıcı işlemlerinden alınan ücretlerden gelir elde edebilecektir.
Bitcoin yarılanması, kripto sektöründeki en önemli büyüme anlatılarından biridir. Bazı teorilere göre (örneğin S2F modeli), yarılanma bitcoin arzının daha kıt hâle gelmesini ifade eder ve bu durumun zamanla fiyata yansıması beklenir. Bugüne kadar gerçekleşen her yarılanma, bitcoin fiyatında kayda değer yükselişlerle sonuçlanmıştır.