ICP Nedir?

DFINITY Vakfı tarafından geliştirilen Internet Computer (IC), büyük bir vizyona sahip bir blok zinciri hizmet sağlayıcısıdır. Tüm blok zinciri alanında temel bir bilgi işlem hizmeti tesisi olmayı hedeflemektedir. AWS (Amazon Bulut Bilişim Hizmeti) ve Azure’un (Microsoft Bulut Hizmet Platformu) blok zinciri versiyonlarına benzer şekilde, İnternet Bilgisayarı (IC) tüm ağ hizmetleri ve bulut bilişim ihtiyaçları için çözümler sunmaktadır. Uzun vadede gelişmeye devam edebilirse, kripto endüstrisine büyük bir yenilik getirebilecektir.

Giriş

Bir blok zinciri hizmet sağlayıcısı olarak İnternet Bilgisayarı (IC), büyük ölçekli akıllı sözleşme operasyonu için önemli bir altyapı olma konusunda büyük bir vizyona sahiptir. Düşük maliyetli ve tamamen merkeziyetsiz bir şekilde çalışır. Web2’de ağ hizmetleri ve bulut bilişim için çözümler sunan AWS (Amazon Bulut Bilişim Hizmeti) ve Azure’a (Microsoft Bulut Hizmet Platformu) benzer şekilde, İnternet Bilgisayarı da kripto dünyasında temel bilişim için bir hizmet tesisi olma hedefini benimsemektedir.

IC’nin iki ana tokeni vardır. Biri yönetişim tokeni olan “ICP”, diğeri ise ağdaki bilgi işlem ve işlemler için ödeme yapmak için kullanılan istikrarlı bir para birimi olan “Cycles”. Döngüler ICP yakılarak elde edilebilir.

Dominic Williams tarafından Ekim 2016’da kurulan Internet Computer ilk olarak DFINITY olarak adlandırıldı. DFINITY, Internet Computer’ın ilk ana ağını 18 Aralık 2020’de başlattı ve ardından 10 Mayıs 2021’de herkese açık olarak yayınladı. Bu arada, Internet Computer’ın açık kaynak kodu ve ICP tokeninin işlem ve yönetişim işlevleri de duyuruldu.

Uygulama ve Beklentiler

ICP, Internet Computer’ın yerel tokenidir ve ağda üç kritik rolü vardır:

1. Yönetişim tokeni: Kullanıcılar “nöron” düğümleri olmak için ICP tokenlerini stake edebilir ve oylama yoluyla ağ işlemlerinin yönetimine katılabilir.
2. Cycle üretimini hesaplamak için kullanılır: IC’de akıllı sözleşmelerin çalıştırılması, Cycle tokenlerini işlem ücreti olarak tüketecektir ve Cycle yalnızca ICP aracılığıyla dönüştürülebilir. ICP, tüm operasyonlara güç veren IC üzerindeki yakıtla karşılaştırılabilir.
3. Katılımcıları ödüllendirme: Ağ, ağa katkıda bulunanları ödüllendirmek için yeni ICP’ler üretecektir. Örneğin, ağın yönetimine katılanlar “oylama ödülleri” alacak ve düğüm makineleri vb. sağlayanlara verilen “hesaplama ödülleri” olarak kullanılabilecektir.

Merkeziyetsiz veri depolama ve blok zincirinin hesaplanması için hizmetler sağlayın

Halihazırda birçok Dapp, verileri Amazon’un AWS’si ve Microsoft’un Azure’u gibi merkezi sunucularda depolamaya devam etmektedir. Ancak şu anda kullandığımız kripto para cüzdanları genellikle tarayıcıların (Google Chrome gibi) eklenti uzantılarıdır. Bir gün bu şirketlerin aniden hizmetlerini kapatmaya karar vermesi durumunda, merkeziyetsiz olarak tanıtılan Dapp’ler bile etki altında kalacaktır.

Mevcut durumun temel nedeni, bu ağ hizmetlerini mevcut blok zincirinde depolamanın ve hesaplamanın para ve zaman dahil olmak üzere bir servete mal olacak olmasıdır.
Zaman ve maliyet açısından, Dfinity Community’den alınan veriler, her bir blok zincirinin mevcut hesaplama hızının aşağıdaki gibi olduğunu göstermektedir:
Ethereum: saniyede yaklaşık 15 işlem
Polkadot: saniyede yaklaşık 1.000 işlem
Solana: saniyede yaklaşık 50.000 işlem

Düşünün ki Ethereum blok zinciri üzerinde Facebook gibi bir sosyal platform inşa etsek, saniyede sadece 15 işleme izin verebilen bir hız ile Facebook yüz milyonlarca kullanıcıya asla ulaşamayacaktır.

Dahası, mimari yenilikler sayesinde Internet Computer’ın teorik olarak saniyede işleyebileceği veri sınırsızdır, bu nedenle giderek daha fazla gerçek zamanlı ağ hizmetini destekleyebilir.

(Kaynak: https://www.dfinitycommunity.com/introducing-the-internet-computer/ )

Ayrıca, para maliyeti de bir başka yüksek kriterdir. Dfinity Community tarafından sağlanan veriler, bir kullanıcının bir yıl boyunca Ethereum’da 1 GB veri depolaması durumunda bunun şaşırtıcı bir şekilde 240.000.000 $’a mal olacağını göstermektedir. “Ethereum Katili” olarak bilinen Solana’nın bile 840.000 $’a ihtiyacı var, ancak IC aracılığıyla yalnızca 5 $. Ayrıca, sabit bir para birimi olan Cycles cinsinden olduğu için maliyet döviz fiyatıyla dalgalanmayacaktır.

Teknoloji

Mevcut ana akım İnternet hizmetleri herkesin tüm bilgileri birbirine bağlamasına olanak tanıyan bir platform sağlamış olsa da, bu sistemler, hizmetler ve hatta altyapı sağlayıcıları hala özel şirketler tarafından yönetilmektedir. ICP mekanizması, Zincir Anahtar Teknolojisi yaratarak blok zincirinin veri depolamak ve hesaplamak için kullanıldığı önceki modu değiştirmeyi ve böylece gerçekten merkeziyetsiz bir mimariye doğru ilerlemeyi beklemektedir.

Zincir Anahtar Teknolojisinin IC’nin çalışmasını sağlayan motor olduğu söylenebilir.
Zincir Anahtar Teknolojisi, yeni bir konsensüs modeli mekanizması (Threshold Relay), Etkileşimsiz Dağıtılmış Anahtar Üretimi (NI-DKG), zincir üzerinde bir yönetişim sistemi (Network Nervous System, NNS) ve “merkeziyetsiz kimlik” (Decentralized identity) gibi çeşitli tamamlayıcı bileşenlerden oluşmaktadır.

Zincir Anahtar Teknolojisi bir dizi şifreleme protokolü içerir. Internet Computer’ı oluşturan düğümleri koordine eder. IC’nin yeterince küçük bir açık anahtara sahip olmasını sağlayabilen Zincir Anahtar Teknolojisi, akıllı saatler ve cep telefonları gibi cihazların IC’den yapılan işlemlerin gerçekliğini doğrulamasına bile olanak tanıyabilir.

Konsensüs Mekanizması: Eşik Rölesi

IC üzerindeki düğümler yalnızca bağımsız bir veri merkezi tarafından çalıştırılabilir ve bu veri merkezinin zincir üzerindeki yönetişim sistemi NNS tarafından verilen bir veri merkezi kimliğine (DCID) sahip olması gerekir. NNS, IC ağını kontrol eden açık bir algoritmik yönetişim sistemidir. Düğüm noktası olmak isteyen sağlayıcıların NNS’ye başvuruda bulunmaları ve asgari gereklilikleri karşılamalarının yanı sıra özel düğüm noktası makineleri satın almaları gerekmektedir. Ancak o zaman DCID için uygun hale gelirler.

Yönetişim

Birçok bağımsız veri merkezinden oluşan zincir üstü algoritmik bir yönetim sistemi olarak Sinir Sistemi (NNS), IC’yi kontrol eden beyindir. ICP sahiplerinin iyileştirme önerilerini oylamalarına veya parametre değişikliklerini kabul etmelerine olanak tanır. Herhangi bir kullanıcı NNS’ye bir teklif sunabilir ve bu teklif kabul edildiği takdirde derhal uygulamaya konur.

NNS, oylama “nöronları” oluşturmak için ICP’yi stake etmeye katılan kullanıcılar aracılığıyla ağın yönetilmesine yardımcı olur. Herkes bir “nöron” yaratabilir. “Nöronların” oy hakları ve oy kullandıkları için aldıkları ödüller, sahip oldukları ICP miktarı ve “nöron” olarak hizmet ettikleri süre ile orantılıdır. Yönetişim oylamasında “nöronlar” manuel olarak oy kullanabilir veya otomatik olarak oy kullanmaları için diğer “nöronları” takip edecek şekilde ayarlanabilir.

Ekosistemin Büyümesi

Geliştirme devam ediyor ve Internet Computer’da şifreli cüzdanlar, DeFi, sosyal ağ, NFT vb. dahil olmak üzere birçok uygulama zaten var. Daha sonra, öne çıkan birkaç öğeyi listeleyeceğiz.

Plug Cüzdanı

Fleek (bir IC geliştirici platformu ve startup) tarafından inşa edilen ve açık kaynaklı olan Plug Cüzdanı, kullanıcıların ICP, Cycles ve diğer kripto para birimlerini çalıştırmalarına ve tek bir tıklamayla Internet Computer Dapps’e giriş yapmalarına olanak tanıyan bir tarayıcı eklentisidir. Şu anda 100.000’in üzerinde kullanıcı bulunmaktadır.

(Kaynak: https://plugwallet.ooo)

IC Galeri

GameFi ve DeFi’yi birleştiren IC Galeri, kullanıcıların IC ve Ethereum üzerinde çeşitli sürükleyici 3D deneyimler aracılığıyla NFT’leri oynayabilecekleri, basabilecekleri ve takas edebilecekleri etkileşimli bir 3D metaverse. IC Galeri, nihai bir 3D NFT metaverse deneyimi sunan “zincir üzerinde tam gözetim” elde etti.

( Kaynak: https://ic.gallery/)

InfinitySwap

InfinitySwap, kullanıcıların IC üzerinde token oluşturabilecekleri, stake edebilecekleri ve alım saıtm yapabilecekleri bir platformdur. Polychain Capital ve 9YardsCapital tarafından desteklenmektedir. Böylece InfinitySwap, kullanıcılara ICP blok zincirine dayalı düşük ücretli teknolojisini kullanarak token alım saıtmı yapma olanağı sağlıyor. Bu proje PolyChain Capital ve a16z’den toplam 1,5 milyon dolar yatırım almıştır.

(Kaynak: https://infinityswap.one)

DSCVR

DSCVR, Web3 teknolojisi ile oluşturulmuş merkeziyetsiz bir Reddit, sosyal medya gibidir. Merkeziyetsiz ICP üzerine inşa edilen platformdaki tüm makale ve materyaller kullanıcılara aittir. Kullanıcılar bunlara herhangi bir tarayıcı üzerinden kolayca erişebilir. Şu anda DSCVR’nin 40.000’den fazla kullanıcısı bulunmaktadır.

(Kaynak: http://dscvr.one)

Diğer Bilgiler

Yatırımcılar

DFINITY, katkıda bulunanlardan 121 milyon dolar toplamıştır. Bu katılımcılar arasında Andreessen Horowitz, Polychain Capital, SV Angel, Aspect Ventures, Electric Capital, ZeroEx, Scalar Capital ve Multicoin Capital bulunmaktadır.

Token Dağıtımı

DFINITY Vakfı, 2018 yılında 50.000’den fazla kayıt sahibine ICP tokenleri dağıtmıştır. Bunlardan %9,5 erken katkıda bulunanlara tahsis edilirken, kalan %90,5 Vakfa verilmektedir. %90,5 operasyonları finanse edebilir, kullanıcıların katılımını teşvik edebilir ve token arzını dağıtabilir.

Erken katkıda bulunanlar: %9,50
Tohum bağışı: %24,72
Strateji: 7.00%
Ön satış: %4,96
Stratejik Ortaklıklar: %3,79
Topluluk airdrop’u: %0,80
İlk topluluk ve geliştiriciler: %0,48
Düğüm operatörleri: %0,22
Internet Computer Derneği: %4,26
Ekip üyeleri: %18
Danışmanlar ve diğer üçüncü taraf token sahipleri: %2,40
DFINITY Vakfı: %23,86

Mücadele ve Gözlem

Mevcut piyasa ICP’ye çok daha az ilgi gösteriyor. Bunun nedeni, pazarın bir bütün olarak yükselişte olmasının yanı sıra, bazı geliştiricilerin IC’yi bir düğüm olarak çalıştırmak için uygulamanın belirli özellikleri karşılayacak şekilde inşa edilmesi gerektiğine inanmasıdır; bu da birçok insanı bunun dışında tutacak ve IC’nin büyümesini daha da sınırlayabilecektir.
Sermaye piyasası açısından IC, Bitcoin ve Ethereum’dan sonra blok zincirinin üçüncü yeniliği olarak selamlanan, birçok kurumu yatırım yapmaya çeken ve aslında ilgili teknolojileri geliştiren büyük bir vizyon tasarladı. Ancak, piyasaya sürülmesinin ilk aşamasında sadece beklentileri gösterdikten sonra piyasa hızla soğudu. ICP’nin fiyatı 2021’in başlarında 400 doların üzerindeyken, 2022’nin başlarında 10 doların altına ve Ekim 2022’de yaklaşık 5 dolara düştü.

(Kaynak: https://coinmarketcap.com/zh-tw/currencies/internet-computer/)

Sonuç

Dfinity ekibi 2022’de çok umut verici çalışmalar ortaya koydu. Örneğin, geliştiricilerden ve kullanıcılardan yatırım çekmeye devam etmek için Bitcoin ve Ethereum ile uyumlu projelerin yanı sıra daha fazla DeFi uygulaması geliştirmeyi amaçladılar.

Uzun vadede, IC devam edebilirse, blok zinciri endüstrisine büyük bir yenilik getirme potansiyeline sahip olacaktır. Ancak, IC’nin tek başına eksiksiz bir endüstriyel zincir geliştirmesi mümkün değildir. Ekibin konumlanışını ayarlamaya başladığı görülebilir. BTC ve ETH ile bağlantılı hizmetlerini ve varlıklarını güçlendiriyor. IC, kullanıcıları kazanmak ve değerini kanıtlamak için daha pratik uygulamalar başlatmaya devam edebilirse, IC’nin bir fark yaratabileceğine inanılıyor.