SEC Fren Yaptı: Kripto Muafiyetleri Ocak’ta Yürürlüğe Girmedi, Wall Street’te Tepki Yarattı

SEC’in Ocak ayında hayata geçirmeyi planladığı kripto inovasyon muafiyeti mekanizması, Wall Street’in önde gelen aktörlerinden gelen baskılar nedeniyle ertelendi. JPMorgan, Citadel ve diğer büyük finans kuruluşları, tokenleştirilmiş menkul kıymetler için geniş kapsamlı muafiyetleri reddederek mevcut federal menkul kıymetler hukukunun aynen uygulanması gerektiğini savunuyor. Tokenleştirilmiş menkul kıymetlere ilişkin yayımlanan son rehber, düzenleyici yaklaşımda teknik yapıdan ekonomik özün esas alınmasına doğru bir kaymaya işaret ediyor. Bu değişim, RWA ve DeFi alanlarında uyum stratejilerini ve inovasyon hızını doğrudan etkileyebilir.

Tokenleştirilmiş varlıklar (RWA), zincir üzerindeki benimsenmeyi küresel ölçekte hızlandırıyor. Sermaye akışı ve varlık çeşitliliğindeki artış, bu alanı kısa sürede kriptoya özgü bir deney alanı olmaktan çıkararak Wall Street’in yeni rekabet sahasına dönüştürdü.
RWA sektörü hızla ilerlerken, TradFi (geleneksel finans) ile kripto ekosistemi arasındaki görüş ayrılığı sürüyor. Wall Street, istikrar ve düzeni önceleyerek düzenleyici arbitraj ve sistemik risklere odaklanıyor. Buna karşılık kripto sektörü, mevcut çerçevelerin inovasyonu baskılayabileceği endişesiyle hız ve merkeziyetsizlik vurgusu yapıyor.

Birkaç ay önce SEC, Ocak ayında yürürlüğe girmesi planlanan bir dizi kripto inovasyon muafiyetini duyurmuştu. Ancak bu kripto yanlısı ve agresif yaklaşım Wall Street’ten güçlü bir dirençle karşılaştı. Kripto piyasa yapısı yasasına ilişkin yasama sürecindeki gelişmeler nedeniyle takvim ertelendi.

Wall Street Baskısı Kripto Muafiyetlerini Geciktirebilir

Bu hafta JPMorgan, Citadel ve SIFMA (Securities Industry and Financial Markets Association), SEC’in kripto çalışma grubuyla kapalı kapılar ardında bir toplantı gerçekleştirdi. Wall Street temsilcileri, tokenleştirilmiş menkul kıymetler için geniş kapsamlı düzenleyici muafiyetlere kesin bir dille karşı çıkarak mevcut federal menkul kıymetler hukuku çerçevesinin uygulanmaya devam etmesi gerektiğini savundu.

SEC’in kripto muafiyet mekanizması, tokenleştirilmiş menkul kıymetler ve DeFi ürünleri için bir “hızlı geçiş” işlevi görüyor. Bu mekanizma, belirli yatırımcı koruma şartlarının sağlanması hâlinde, projelerin tam menkul kıymet kaydına girmeden yenilikçi ürünleri hızlıca piyasaya sürmesine olanak tanıyor.

Ancak Wall Street kurumları, tokenleştirilmiş varlıklar için düzenleyici kestirmelerin ABD ekonomisine zarar verebileceği uyarısında bulundu. Basit muafiyetler yerine sıkı ve şeffaf denetim çağrısı yaptılar. İnovasyonu teşvik eden muafiyetlerin dar kapsamlı olması, kapsamlı ekonomik analizlere dayanması ve güçlü koruma mekanizmaları içermesi gerektiğini; tam teşekküllü kural yapımının yerine geçmemesi gerektiğini vurguladılar.

Ayrıca düzenleyici yaklaşımın teknolojiye ya da DeFi gibi etiketlere değil, ekonomik özelliklere göre belirlenmesi gerektiğini ifade ettiler. “Aynı iş, aynı kurallar” ilkesini savunarak ikili düzenleyici standartlara karşı çıktılar. Uzun süredir yürürlükte olan yatırımcı korumalarını zayıflatacak geniş muafiyetlerin piyasayı bozacağı ve parçalayacağı görüşünü dile getirdiler.
Toplantıda Ekim 2025’teki flash crash ve Stream Finance’in çöküşü örnek gösterilerek, tokenleştirilmiş menkul kıymetlerin mevcut menkul kıymetler hukuku kapsamı dışında bırakılmasının ABD finansal piyasaları için ciddi sistemik riskler doğuracağı vurgulandı.

Wall Street ayrıca SEC’in bazı DeFi projelerini uyum yükümlülüklerinden muaf tutma eğiliminden duyduğu endişeyi dile getirdi. SIFMA, DeFi olarak adlandırılan birçok protokolün aracı kurum, borsa veya takas işlevlerini yerine getirdiğini ancak düzenleyici gözetim dışında faaliyet gösterdiğini belirtti. DeFi ortamları; MEV kaynaklı yırtıcı işlemler, AMM’lerde fiyatlama hataları ve şeffaf olmayan çıkar çatışmaları gibi özgün teknik riskler barındırıyor. Bununla birlikte toplantının tek odağı DeFi değildi; Decrypt’e göre önde gelen DeFi savunucularının bu toplantıdan haberi yoktu.

Toplantıda ayrıca tokenleştirilmiş varlık faaliyetlerine dahil olan ve temel aracılık fonksiyonları icra ederek işlem bazlı gelir elde eden cüzdan sağlayıcılarının broker-dealer olarak kayıt yaptırması gerektiği vurgulandı. Saklama hizmeti sunan ve sunmayan cüzdan modelleri arasında net bir ayrım yapılması gerektiğinin altı çizildi.

Sonuç olarak Wall Street’in tutumu net: İnovasyonu benimsemek, tamamen yeni bir düzenleyici sistem inşa etmeyi gerektirmiyor. Paralel çerçeveler oluşturmak yerine, tokenleştirilmiş varlıkların mevcut ve olgun uyum yapısı içine entegre edilmesi tercih edilmeli.

Uzun süredir beklenen kripto muafiyet mekanizması artık belirsizlikle karşı karşıya. SEC Başkanı Paul Atkins, bu ay için planlanan muafiyet politikasının yürürlüğe alınmasını geri çekti. CFTC ile yapılan son ortak toplantıda Atkins, kripto piyasa yapısı yasasına ilişkin belirsizliklerin muafiyet takvimini doğrudan etkileyebileceğini ve kararların temkinli alınması gerektiğini belirtti. Nihai kuralın bu ay ya da gelecek ay yayımlanıp yayımlanmayacağı sorulduğunda ise net bir tarih vermekten kaçındı.

Menkul Kıymetler Hukuku Kapsamında Tam Dahil Edilme: Tokenleştirilmiş Ürünlerde İki Kategori

Düzenleyici tartışmaların ötesinde, tokenleştirilmiş menkul kıymetlerin hukuki sınıflandırması ve düzenleyici statüsü hâlen netlik kazanmış değil. Bu soruna çözüm getirmek amacıyla Paul Atkins, geçen Kasım ayında Howey Testi’ne dayalı bir token sınıflandırma sistemi planını duyurarak hangi kripto varlıkların menkul kıymet sayılacağını netleştirmeyi hedefledi.
28 Ocak’ta SEC, tokenleştirilmiş menkul kıymetlere ilişkin resmi bir rehber yayımlayarak piyasa yapısı yasasını destekledi ve piyasa katılımcılarına daha net bir uyum yolu sundu.

Rehbere göre bir menkul kıymetin düzenlemeye tabi olup olmadığı, tokenleştirilmiş olmasına değil; hukuki niteliklerine ve ekonomik özüne bağlıdır. Tokenleştirme, menkul kıymetler hukukunun kapsamını değiştirmez. Varlıkların zincir üzerine taşınması ya da tokenleştirilmesi, federal menkul kıymetler hukukunun uygulanabilirliğini ortadan kaldırmaz.
SEC tanımına göre tokenleştirilmiş menkul kıymetler, kripto varlık formunda sunulan ve mülkiyet kayıtları tamamen veya kısmen kriptografik ağlar üzerinden tutulan finansal enstrümanlardır.

Rehber, tokenleştirilmiş menkul kıymetleri iki ana kategoriye ayırıyor: ihraççı destekli ve üçüncü taraf destekli modeller. Her birinin farklı düzenleyici yükümlülükleri bulunuyor.
İlk kategori, ihraççının (veya temsilcisinin) blokzincir teknolojisini kullanarak menkul kıymeti ihraç ettiği ve hak sahipliği kayıtlarını zincir üzerinde veya zincir dışında tuttuğu doğrudan ihraççı modelidir. Bu tür tokenleştirilmiş menkul kıymetler, geleneksel menkul kıymetlerle aynı kayıt ve kamuyu aydınlatma yükümlülüklerine tabidir.

İkinci kategori olan üçüncü taraf tokenleştirme modeli ise saklamalı türleri (token sahiplerinin saklama kuruluşu üzerinden dolaylı mülkiyet elde ettiği yapılar) ve sentetik türleri (dayanak varlığın fiyatını takip eden ancak mülkiyet veya oy hakkı vermeyen ürünler) kapsar. Bu ürünler menkul kıymete dayalı swap olarak sınıflandırılabilir.

Rehber, üçüncü taraf tokenleştirilmiş ürünlerin ilave riskler barındırdığını vurguluyor. Bu modelin karşı taraf ve iflas riskleri yarattığını, bazı ürünlerin ise daha sıkı menkul kıymete dayalı swap düzenlemelerine tabi olduğunu belirtiyor.

SEC ayrıca “iş yapmaya açık” olduğunu ve piyasa katılımcılarıyla spesifik uyum yolları konusunda etkileşime geçmeye hazır bulunduğunu ifade etti. Şirketlerin federal menkul kıymetler hukuku çerçevesinde yenilikçi iş modelleri geliştirmesini destekleyeceğini belirtti.
SEC’in RWA alanındaki daha ayrıntılı gözetimi sayesinde düzenleyici arbitraj riski önemli ölçüde azalacak ve bu da daha fazla geleneksel finans kurumunun piyasaya girmesinin önünü açacak.

Bu makale, PANews kaynağından alıntılanmıştır. Telif haklarına ilişkin sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz.